درس ۵ از ۱۲

سرویس‌ها و برنامه‌های Startup

موضوع این درس سرویس‌ها و برنامه‌های Startup است؛ اول مفهوم اصلی را ساده روشن می‌کنیم، بعد سراغ نشانه‌ها و ابزارهای بررسی می‌رویم و در پایان می‌بینیم هنگام خطا از کجا باید شروع کنی؛ مثال‌ها را با فضای Windows کاربر جلو می‌بریم تا موضوع به کار واقعی وصل شود در این درس موضوع را از دید یک Windows Client سازمانی بررسی می‌کنیم؛ یعنی علاوه بر خود سیستم‌عامل، Driver، Update، User، Network، Policy و Serviceهای وابسته را هم در نظر می‌گیریم؛ هدف این است که بتوانی نشانه را به لایه درست نسبت بدهی، از ابزار مناسب برای جمع‌آوری شواهد استفاده کنی و بعد از هر تغییر نتیجه را از دید کاربر تأیید کنی

این درس برای مطالعه کامل نوشته شده است

با حوصله بخوان، مثال‌ها را تحلیل کن و تمرین‌ها را انجام بده؛ هدف حفظ کردن تعریف‌ها نیست

سرویس می‌تواند بدون رابط کاربری در پس‌زمینه اجرا شود

Windows سرویس معمولاً بدون پنجره روی Desktop اجرا می‌شود و می‌تواند قبل از ورود کاربر هم فعال باشد؛ وضعیت در حال اجرا/Stopped، نوع راه‌اندازی و حساب اجرای سرویس برای عیب‌یابی مهم‌اند در یک شبکه یا سیستم واقعی، این موضوع زمانی روشن می‌شود که در Windows بهتر است مشکل را بین چهار لایه جدا کنی: Hardware و Driver، تنظیمات سیستم‌عامل، User Profile و Account، و Service یا Application؛ Event Viewer، Device Manager، Windows Update، Network Settings و ابزارهای Recovery هر کدام بخشی از شواهد را می‌دهند و باید بر اساس نشانه استفاده شوند نه به شکل تصادفی برای عیب‌یابی درست، این بخش را فقط به‌عنوان یک اصطلاح حفظ نکن و توجه داشته باش که در آماده‌سازی یک Client سازمانی، نصب سیستم‌عامل پایان کار نیست؛ Driverهای معتبر، Updateها، نام سیستم، Time، Network، سیاست‌های امنیتی، نرم‌افزارهای موردنیاز و عضویت در مدیریت مرکزی باید بررسی شوند؛ تحویل زمانی کامل است که کاربر بتواند سرویس‌های اصلی خود را استفاده کند و مشخصات سیستم در مستندات ثبت شده باشد برای کامل شدن تصویر این موضوع، در این درس موضوع را از دید یک Windows Client سازمانی بررسی می‌کنیم؛ یعنی علاوه بر خود سیستم‌عامل، Driver، Update، User، Network، Policy و Serviceهای وابسته را هم در نظر می‌گیریم؛ هدف این است که بتوانی نشانه را به لایه درست نسبت بدهی، از ابزار مناسب برای جمع‌آوری شواهد استفاده کنی و بعد از هر تغییر نتیجه را از دید کاربر تأیید کنی

Startup روی زمان Login و مصرف منابع اثر دارد

برنامه‌های Startup هنگام ورود کاربر یا بالا آمدن سیستم اجرا می‌شوند؛ زیاد بودنشان می‌تواند زمان ورود و مصرف RAM/CPU را بالا ببرد ولی هر موردی را کورکورانه غیرفعال نکن پایش مؤثر فقط جمع کردن عدد و Log نیست؛ باید وضعیت عادی سرویس شناخته شود، Metricهای معنادار انتخاب شوند و Alert زمانی ایجاد شود که نیاز به اقدام دارد؛ Syslog چارچوبی برای انتقال پیام‌های رویداد ارائه می‌دهد و SNMP برای مشاهده و مدیریت بسیاری از تجهیزات شبکه استفاده می‌شود؛ همگام بودن زمان سیستم‌ها برای ارتباط دادن رویدادهای چند دستگاه ضروری است و Log باید در کنار وضعیت سرویس و تغییرات همان بازه تحلیل شود برای عیب‌یابی درست، این بخش را فقط به‌عنوان یک اصطلاح حفظ نکن و توجه داشته باش که در Windows بهتر است مشکل را بین چهار لایه جدا کنی: Hardware و Driver، تنظیمات سیستم‌عامل، User Profile و Account، و Service یا Application؛ Event Viewer، Device Manager، Windows Update، Network Settings و ابزارهای Recovery هر کدام بخشی از شواهد را می‌دهند و باید بر اساس نشانه استفاده شوند نه به شکل تصادفی

توقف یک سرویس ممکن است وابستگی‌هایش را مختل کند

وابستگی یعنی یک سرویس یا برنامه برای کار کردن به جزء دیگری نیاز دارد؛ توقف جزء پایه می‌تواند چند سرویس ظاهراً نامرتبط را هم‌زمان خراب کند اگر بخواهی این بخش را از حالت تعریف به مهارت عملی تبدیل کنی، در آماده‌سازی یک Client سازمانی، نصب سیستم‌عامل پایان کار نیست؛ Driverهای معتبر، Updateها، نام سیستم، Time، Network، سیاست‌های امنیتی، نرم‌افزارهای موردنیاز و عضویت در مدیریت مرکزی باید بررسی شوند؛ تحویل زمانی کامل است که کاربر بتواند سرویس‌های اصلی خود را استفاده کند و مشخصات سیستم در مستندات ثبت شده باشد برای اینکه این مفهوم در محیط واقعی قابل استفاده شود، در Windows بهتر است مشکل را بین چهار لایه جدا کنی: Hardware و Driver، تنظیمات سیستم‌عامل، User Profile و Account، و Service یا Application؛ Event Viewer، Device Manager، Windows Update، Network Settings و ابزارهای Recovery هر کدام بخشی از شواهد را می‌دهند و باید بر اساس نشانه استفاده شوند نه به شکل تصادفی برای کامل شدن تصویر این موضوع، در این درس موضوع را از دید یک Windows Client سازمانی بررسی می‌کنیم؛ یعنی علاوه بر خود سیستم‌عامل، Driver، Update، User، Network، Policy و Serviceهای وابسته را هم در نظر می‌گیریم؛ هدف این است که بتوانی نشانه را به لایه درست نسبت بدهی، از ابزار مناسب برای جمع‌آوری شواهد استفاده کنی و بعد از هر تغییر نتیجه را از دید کاربر تأیید کنی

Startup زیاد می‌تواند سیستم را کند کند

برنامه‌های Startup هنگام ورود کاربر یا بالا آمدن سیستم اجرا می‌شوند؛ زیاد بودنشان می‌تواند زمان ورود و مصرف RAM/CPU را بالا ببرد ولی هر موردی را کورکورانه غیرفعال نکن اگر بخواهی این بخش را از حالت تعریف به مهارت عملی تبدیل کنی، در آماده‌سازی یک Client سازمانی، نصب سیستم‌عامل پایان کار نیست؛ Driverهای معتبر، Updateها، نام سیستم، Time، Network، سیاست‌های امنیتی، نرم‌افزارهای موردنیاز و عضویت در مدیریت مرکزی باید بررسی شوند؛ تحویل زمانی کامل است که کاربر بتواند سرویس‌های اصلی خود را استفاده کند و مشخصات سیستم در مستندات ثبت شده باشد اگر بخواهی این بخش را از حالت تعریف به مهارت عملی تبدیل کنی، در Windows بهتر است مشکل را بین چهار لایه جدا کنی: Hardware و Driver، تنظیمات سیستم‌عامل، User Profile و Account، و Service یا Application؛ Event Viewer، Device Manager، Windows Update، Network Settings و ابزارهای Recovery هر کدام بخشی از شواهد را می‌دهند و باید بر اساس نشانه استفاده شوند نه به شکل تصادفی برای کامل شدن تصویر این موضوع، در این درس موضوع را از دید یک Windows Client سازمانی بررسی می‌کنیم؛ یعنی علاوه بر خود سیستم‌عامل، Driver، Update، User، Network، Policy و Serviceهای وابسته را هم در نظر می‌گیریم؛ هدف این است که بتوانی نشانه را به لایه درست نسبت بدهی، از ابزار مناسب برای جمع‌آوری شواهد استفاده کنی و بعد از هر تغییر نتیجه را از دید کاربر تأیید کنی

قبل از Disable کردن سرویس باید نقش آن معلوم باشد

قبل از Disable کردن سرویس باید نقش آن معلوم باشد نام سرویس همیشه کاربرد آن را واضح نمی‌کند و ممکن است چند برنامه به آن وابسته باشند؛ قبل از Disable، Description، Dependencies، Log و اثر توقف را بررسی کن و مقدار قبلی نوع راه‌اندازی را یادداشت کن برای اینکه این مفهوم در محیط واقعی قابل استفاده شود، در آماده‌سازی یک Client سازمانی، نصب سیستم‌عامل پایان کار نیست؛ Driverهای معتبر، Updateها، نام سیستم، Time، Network، سیاست‌های امنیتی، نرم‌افزارهای موردنیاز و عضویت در مدیریت مرکزی باید بررسی شوند؛ تحویل زمانی کامل است که کاربر بتواند سرویس‌های اصلی خود را استفاده کند و مشخصات سیستم در مستندات ثبت شده باشد برای اینکه این مفهوم در محیط واقعی قابل استفاده شود، در Windows بهتر است مشکل را بین چهار لایه جدا کنی: Hardware و Driver، تنظیمات سیستم‌عامل، User Profile و Account، و Service یا Application؛ Event Viewer، Device Manager، Windows Update، Network Settings و ابزارهای Recovery هر کدام بخشی از شواهد را می‌دهند و باید بر اساس نشانه استفاده شوند نه به شکل تصادفی

مثال محیط واقعی

فرض کن در Windows کاربر مشکلی گزارش شده و احتمال می‌دهی به سرویس‌ها و برنامه‌های Startup مربوط باشد. قبل از تغییر، وضعیت فعلی را با Settings، Task Manager، Event Viewer و Device Manager بررسی می‌کنی و نتیجه را با یک حالت سالم یا مستند معتبر مقایسه می‌کنی. اگر شواهد فرضیه را تأیید کردند، فقط همان بخش مرتبط را تغییر می‌دهی و بعد همان تست را دوباره اجرا می‌کنی تا مطمئن شوی مشکل واقعاً برطرف شده است

اشتباهات رایج

این اشتباه‌ها را تکرار نکن

  • تغییر دادن تنظیمات مرتبط با سرویس‌ها و برنامه‌های Startup قبل از اینکه مطمئن شوی مشکل واقعاً به همین بخش مربوط است
  • نتیجه‌گیری درباره سرویس‌ها و برنامه‌های Startup فقط از روی یک نشانه و بدون انجام تست نهایی
تمرین عملی

حالا خودت انجام بده

  1. در یک نمونه آزمایشی مرتبط با سرویس‌ها و برنامه‌های Startup، فقط وضعیت فعلی را مشاهده کن و سه نکته‌ای را که برای تشخیص حالت سالم مهم‌اند یادداشت کن
  2. با Settings، Task Manager، Event Viewer و Device Manager وضعیت مرتبط با سرویس‌ها و برنامه‌های Startup را بدون تغییر بررسی کن، سه داده واقعی جمع کن و توضیح بده هرکدام چه چیزی به تو می‌گویند
  3. یک خطای فرضی مرتبط با سرویس‌ها و برنامه‌های Startup بنویس و مشخص کن اولین تست کم‌خطر تو چیست و چه نتیجه‌ای فرضیه‌ات را رد می‌کند

نکته‌هایی که باید با خودت ببری

  • سرویس می‌تواند بدون رابط کاربری در پس‌زمینه اجرا شود
  • Startup روی زمان Login و مصرف منابع اثر دارد
  • توقف یک سرویس ممکن است وابستگی‌هایش را مختل کند
  • Startup زیاد می‌تواند سیستم را کند کند
  • قبل از Disable کردن سرویس باید نقش آن معلوم باشد
  • قبل از حذف Profile، Driver یا تغییر گسترده تنظیمات، راه برگشت داشته باش
خودسنجی

قبل از رفتن به درس بعد، جواب را برای خودت توضیح بده

این نکته را با یک مثال توضیح بده: سرویس می‌تواند بدون رابط کاربری در پس‌زمینه اجرا شود. بعد بگو در عمل چطور آن را بررسی می‌کنی.

Windows سرویس معمولاً بدون پنجره روی Desktop اجرا می‌شود و می‌تواند قبل از ورود کاربر هم فعال باشد. وضعیت در حال اجرا/Stopped، نوع راه‌اندازی و حساب اجرای سرویس برای عیب‌یابی مهم‌اند

این نکته را با یک مثال توضیح بده: Startup روی زمان Login و مصرف منابع اثر دارد. بعد بگو در عمل چطور آن را بررسی می‌کنی.

برنامه‌های Startup هنگام ورود کاربر یا بالا آمدن سیستم اجرا می‌شوند؛ زیاد بودنشان می‌تواند زمان ورود و مصرف RAM/CPU را بالا ببرد ولی هر موردی را کورکورانه غیرفعال نکن

این نکته را با یک مثال توضیح بده: توقف یک سرویس ممکن است وابستگی‌هایش را مختل کند. بعد بگو در عمل چطور آن را بررسی می‌کنی.

وابستگی یعنی یک سرویس یا برنامه برای کار کردن به جزء دیگری نیاز دارد؛ توقف جزء پایه می‌تواند چند سرویس ظاهراً نامرتبط را هم‌زمان خراب کند

مطالعه درس همیشه عمومی است

برای ذخیره پیشرفت، دوره را رسمی شروع کن

با ثبت‌نام، تکمیل درس‌ها و نمره آزمون روی حساب ذخیره می‌شود

ثبت‌نام و شروع رسمی