OSPF Cost و انتخاب مسیر

Metric و Total Cost

Metric عددی است که Routing Protocol برای مقایسه مسیرهای خودش استفاده می‌کند. در OSPF، هر خروجی Interface Cost دارد و Cost مسیر از جمع Costهای مسیر به مقصد تشکیل می‌شود. مسیر با Total Cost کمتر بهترین OSPF Path خواهد بود، اگر سایر شرایط انتخاب Route برابر باشند.

R1 --cost 10--> R2 --cost 10--> R4   Total 20
R1 --cost 5 ---> R3 --cost 30--> R4   Total 35

OSPF prefers first path

تعداد Hop معیار مستقیم OSPF نیست. ممکن است مسیر با Hop بیشتر ولی Linkهای پرسرعت‌تر Cost کمتری داشته باشد. بنابراین جمله «OSPF همیشه کوتاه‌ترین تعداد Router را انتخاب می‌کند» نادرست است.

Bandwidth و Reference Bandwidth

Cisco به‌طور معمول Cost را بر اساس Reference Bandwidth تقسیم بر Bandwidth Interface محاسبه می‌کند. با سرعت‌های امروزی، Reference Bandwidth پیش‌فرض قدیمی ممکن است چند Link پرسرعت را با Cost یکسان نشان دهد. در طراحی واقعی می‌توان auto-cost reference-bandwidth را در کل Domain هماهنگ کرد.

router ospf 10
 auto-cost reference-bandwidth 100000

مقدار مثال بالا بر حسب واحد Platform/Command مستندات Cisco تفسیر می‌شود و باید روی همه Routerهای OSPF به‌صورت هماهنگ اعمال شود. اگر فقط روی یک Router Reference Bandwidth را تغییر دهی، دید Costها ممکن است نامتقارن و طراحی غیرقابل پیش‌بینی شود.

همچنین bandwidth Command روی Interface ممکن است برای Metric و بعضی Featureها استفاده شود ولی سرعت فیزیکی Link را الزاماً تغییر نمی‌دهد. speed و bandwidth دو مفهوم متفاوت‌اند.

دیدن Cost عملیاتی

به‌جای محاسبه ذهنی صرف، Cost عملیاتی Interface را با show ip ospf interface ببین. این Output Network Type، Cost، Timers و اطلاعات DR/BDR را نیز نشان می‌دهد و برای Troubleshooting یک نقطه قوی است.

R1# show ip ospf interface Gi0/0
  Process ID 10, Router ID 1.1.1.1, Network Type BROADCAST, Cost: 10

برای Route نهایی، show ip route <prefix> می‌تواند Metric و Next-Hop مسیر نصب‌شده را نشان دهد. اگر Equal-Cost Pathها وجود داشته باشند، OSPF می‌تواند چند مسیر هم‌هزینه را نصب کند؛ تعداد دقیق مسیرهای قابل نصب به Platform و تنظیمات بستگی دارد.

تغییر دستی Cost

با ip ospf cost روی Interface می‌توان Cost را صریح تعیین کرد. این ابزار برای Traffic Engineering ساده مفید است، اما هر تغییر Metric باید بر اساس Design باشد. Cost پایین‌تر مسیر را جذاب‌تر و Cost بالاتر آن را کم‌اولویت‌تر می‌کند.

interface Gi0/0
 ip ospf cost 50

قبل از تغییر Cost، مسیر فعلی، مسیر جایگزین، ظرفیت Link و Failure Scenario را بررسی کن. یک Cost نادرست ممکن است Traffic زیاد را به Link ضعیف منتقل کند یا باعث Asymmetric Routing شود. بعد از Change، Routing Table در چند Router را Verify کن، نه فقط همان Router محلی.

در مستندات باید دلیل Metric Override ثبت شود. اگر ماه‌ها بعد کسی فقط عدد ۵۰ را ببیند و Context نداشته باشد، احتمال دارد آن را «اصلاح» کند و رفتار طراحی‌شده را خراب کند.

Troubleshooting مسیر غیرمنتظره

برای Route غیرمنتظره: 1) Prefix دقیق و Longest Prefix Match را تأیید کن؛ 2) Route Source را ببین که واقعاً OSPF است؛ 3) Next-Hop و Metric مسیرهای OSPF را مقایسه کن؛ 4) Cost Interfaceها و Reference Bandwidth را بررسی کن؛ 5) Manual Cost یا bandwidth override را پیدا کن.

show ip route 10.20.0.0
show ip ospf interface
show running-config | section router ospf
show running-config interface Gi0/0

اگر Prefix خاص‌تر از یک مسیر دیگر وجود دارد، Longest Prefix Match قبل از Metric بین Prefixهای متفاوت مطرح می‌شود. پس هر «مسیر عجیب» را مستقیم به Cost نسبت نده. ابتدا مطمئن شو همان Prefixها را مقایسه می‌کنی.